Yönetmelik rehberi · Güncelleme: 14 Eylül 2026
Menüde alerjen, içindekiler ve kalori bilgisi zorunluluğu
Restoran, kafe ve kantin gibi toplu tüketim yerleri, sundukları yemeklerin alerjen bilgisini zaten göstermek zorunda. Bakanlık kılavuzuyla buna bileşen listesi ve porsiyon enerji değeri (kalori) ekleniyor: çoğu işletme için bileşenler 31 Aralık 2026, kalori 31 Aralık 2027'ye kadar.
Alerjen tablosu
TGK Ek-1Hesaplama raporu
PDF · sürüm 3
Kısaca: menüde neler gösterilmeli?
Toplu tüketim yerlerinde her yemek için şunlar tüketiciye sunulmalıdır:
- Yemeğin adı
- Bileşenler (içindekiler) listesi
- Porsiyon başına enerji değeri (kcal)
- 14 alerjen ile alkol ve domuz kaynaklı bileşenler — listenin geri kalanından yazı tipi, stil veya arka plan rengiyle ayrılarak
Kural restoranlar, kafeler, oteller, kantinler, okul ve hastane yemekhaneleri ile mobil satış noktalarını kapsar; paket servis ve uygulama siparişlerinde bilgi satın alma aşamasında verilmelidir.
Uyum tarihleri ne zaman?
Bakanlık kılavuzunun 47. maddesine göre (Revizyon 002, 10 Mart 2026):
| İşletme türü | Bileşenler | Kalori |
|---|---|---|
| Ulusal çapta zincir işletmeler | 1 Temmuz 2026 | 1 Temmuz 2026 |
| Aynı ilde 3 veya daha fazla şubesi olanlar | 31 Aralık 2026 | 31 Aralık 2026 |
| Diğer tüm işletmeler | 31 Aralık 2026 | 31 Aralık 2027 |
Alerjen, alkol ve domuz bilgisi yeni bir kural değildir; 2020'den beri zorunludur. Kılavuz bu bilgilerin menüde vurgulanarak gösterilmesini ayrıca düzenler.
Hangi 14 alerjen gösterilmeli?
Yönetmeliğin Ek-1 listesindeki alerjiye veya intoleransa neden olan maddeler:
- 1.Gluten içeren tahıllar
- 2.Kabuklular
- 3.Yumurta
- 4.Balık
- 5.Yer fıstığı
- 6.Soya
- 7.Süt ve süt ürünleri
- 8.Sert kabuklu meyveler
- 9.Kereviz
- 10.Hardal
- 11.Susam
- 12.Kükürt dioksit ve sülfitler
- 13.Acı bakla
- 14.Yumuşakçalar
Kalori nasıl hesaplanır? Laboratuvar gerekir mi?
Laboratuvar analizi şart değildir. Kılavuzdaki örnekte olduğu gibi reçetedeki her malzemenin miktarı ve ortalama besin değerleri (ör. TÜRKOMP) kullanılarak porsiyonun toplam enerji değeri hesaplanabilir. Ek-10 enerji çevrim katsayıları (kcal/g):
Ordavis'te: yapay zeka fotoğraftan ya da yemek adından malzeme ve gram taslağı çıkarır; işletme onayladığında kalori bu katsayılarla porsiyon başına hesaplanır ve sürümlü hesaplama raporu saklanır. Onaylanmamış üründe kalori gösterilmez.
Bilgiler QR menüyle verilebilir mi?
Evet. Kılavuz menü, yazı tahtası, broşür, dijital ekran ve karekodu (QR) kabul eder. QR kullanılıyorsa işletmede kolayca görülen bir yere, bilgiye karekodla ulaşılabildiğini ve telefonu olmayan tüketiciye talep hâlinde bilginin verileceğini belirten yazılı bir not konmalıdır.
QR menü genel olarak zorunlu değildir. Fiyat Etiketi Yönetmeliği'ne göre fiyat listesi giriş kapısına ve masalara konmalıdır; masada QR ile de gösterilebilir ve tüketici isterse fiyat listesi ayrıca verilmelidir.
Denetimi kim yapar, uymazsam ne olur?
Denetim Tarım ve Orman Bakanlığı il ve ilçe müdürlüklerince yapılır. Aykırılıklarda 5996 sayılı Kanun kapsamında idari para cezası uygulanabilir; uygulanacak madde ve tutar aykırılığın türüne göre değişir ve her yıl güncellenir.
Alerjen ve kalori
Sık sorulan sorular
Menüdeki kalori değerleri nasıl hesaplanıyor?
Kalori fotoğraftan tahmin edilmez; onaylanan reçetedeki malzeme ve gramlardan, Türk Gıda Kodeksi enerji dönüşüm katsayılarıyla (yağ 9, protein 4, karbonhidrat 4 kcal/g gibi) porsiyon başına hesaplanır. Reçetesi onaylanmamış üründe kalori gösterilmez.
Hangi alerjenler gösteriliyor?
Gluten içeren tahıllar, kabuklular, yumurta, balık, yer fıstığı, soya, süt, sert kabuklu meyveler, kereviz, hardal, susam, sülfitler, acı bakla ve yumuşakçalar olmak üzere 14 alerjen gösterilir. Domuz ve alkol içeriği ayrıca belirtilir.
Yapay zekanın bulduğu alerjenlere güvenebilir miyim?
Yapay zeka yalnızca taslak hazırlar; malzemeleri, gramları ve alerjenleri işletme kontrol edip onaylar. Menüde gösterilen bilgi her zaman onaylanan reçeteye dayanır ve nihai sorumluluk işletmededir.
Menün bugün yayında, siparişler yarın masada
Birkaç dakikada hesabını aç, ilk ürününü fotoğrafla ve QR kodunu yazdır.